"S-300" və "S-400" zenit raket sistemlərinin azərbaycanlı yaradıcısı -Müsahibə
Müsahibə16 iyun 2019 15:30
Rusiyanın havadan müdafiə sisteminin qalxanı sayılan "S-300 Favorit" və "S-400 Triumf" zenit raket komplekslərinin yaradıcısı olan azərbaycanlı alim, texnika elmləri doktoru, uzun müddət "Almaz-Antey" hərbi sənaye kompleksinə rəhbərlik edən, ilk kosmik dövlət olan "Asgardia"ın qurucusu İqorAşurbəylinin APA-ya müsahibəsi
- İqor Raufoviç, istərdik ki, yaratdığınız kosmik dövlət olan "Asgardia" haqqında məlumat verəsiniz. Kosmik dövlət nə deməkdir?
- "Asgardia" kosmik dövləti 2016-cı ilin oktyabrın 12-də yaradılıb. Bu tarix bizim milli bayramımızdır. 18 iyun tarixi isə ikinci milli bayramımızdır. Bu tarix "Asgardia" dövlətində milli birlik, vahidlik haqqında deklarasiyanın və Konstitusiyanın qəbul olunduğu gündür. Bu gün Asgardia dövlətinin 1 milyondan çox sakini var. Bu insanlar dünyanın 230 ölkəsindən olanlardır. Təəssüflər olsun ki, bu siyahıda Azərbaycan 58-ci yerdə qərarlaşıb. Əlbəttə ki, vətənim olan Azərbaycanın bu siyahıda ön yerlərdən birini tutmasını istərdim. Çünki, qonşu Türkiyə bu siyahıda ABŞ-dan sonra ikinci yerdə gəlir.
İnsanlar bu ölkəyə internet üzərindən yazılırlar. Asgardia dövlət kimi fəaliyyət göstərmək üçün zəruri olan hər şeyə malikdir. Konstitusiya, bayraq, himn və nümayəndələrin seçilməsi. Asgardia yer kürəsindəki sistemlərdən asılı olmayan infrastrukturlar işləyib hazırlayıb. Asgardialıların pasportları inteqrasiya olunmuş portativ cihazları, kredit kartları və ənənəvi smartfonları var.
Asgardianın gələcək planları sırasında qlobal internetin təqdimatı və asgardian texnologiyasına giriş, eləcə də Yer kürəsinin asteroidlərdən müdafiəsi üçün donanmanın yaradılması var. Asgardia nəinki ölkə kimi, həm də bəşəriyyətin inkişafı yolunda növbəti addımdır. Kosmik məkan sonsuzdur və kosmik tədqiqatlar "Homo sapiens"ə ölməz olmaq imkanı verəcək.
- Yaratdığınız kosmik dövlətdə vətəniniz Azərbaycanla, Bakı ilə bağlı nəsə bir ada rast gəlmək olarmı?
- Asgardia komsik dövlətdir. Yer kürəsindəki dövlətlərə aid adla və ya adlarla heç bir əlaqəsi yoxdur. Bu, bizim prinsipimizdir. Asgardianın parlamentində dünyanın 42 ölkəsindən nümayəndələr var. Azərbaycandan da Asgardia parlamentinə nümayəndələr seçilib. Onlar parlamentdə Azərbaycanı və Azərbaycan dilini təmsil edirlər. Gördüyünüz kimi, bizim parlament ölkə prinsipi ilə deyil, dil prinsipi ilə seçilib.
- Azərbaycanla əlaqələriniz haqqında danışmağınızı istərdik. Azərbaycana tez-tez gedirsiz?
- Ən azı ildə bir dəfə Azərbaycanda oluram. Əcdadlarımın məzarlarını ziyarət edirəm. Son iki ildə isə Azərbaycanda böyük layihə həyata keçirirəm. Bu, İçəri Şəhərdə, Qız Qalasının bir neçə addımlığında yerləşən hotel-muzey layihəsidir. Bildiyiniz kimi, mənim nəslimin nümayəndələri Azərbaycana ilk dəfə 1743-cü ildə gəliblər. İnqilab illərində Bakıda bizim 42 evimiz olub. Bunu 1913-cü ilin telefon nömrələri kataloqunu əldə edib görmək olar. Bu kataloqda Aşurbəyli soyadı ilə olan evlərin telefon nömrələri mövcuddur. Lakin təəssüflər olsun ki, bu evlərin hamısı sökülüb. İstəyirdik ki, Bakıda bir tarixi bina əldə edib, oranı soyumun başçısı olmuş Aşurxanın şərəfinə adlandıraq. Ona görə də, həmin hotel-muzey "Aşurxan Palace" adlanır. Bu layihədə Azərbaycan və Aşurbəylilər nəslinin 1743-cü ildən bu günə kimi olan tarixi öz əksini tapıb. Hotelin hər bir nömrəsi ayrılıqda Aşurbəylilər nəslinin bir nümayəndəsinə həsr olunacaq.
- Rusiya-Azərbaycan əlaqələrinin bugünkü səviyyəsi haqqında nə deyə bilərsiz?
- Mən siyasətçi deyiləm, lakin deyə bilərəm ki, iki ölkə arasında münasibətlər yüksək səviyyədədir. Hiss olunur ki, iki dövlət arasında bir-birinə qarşı yüksək inam və etibar var. Azərbaycanın Rusiyadakı səfirliyinin Respublika Günü ilə bağlı keçirdiyi qəbullarda oluram. Moskvada və Rusiyanın digər regionlarında çox nüfuzlu azərbaycanlılar var. Bütün bunlar iki dövlət arasında əlaqələrin səviyyəsindən xəbər verir.
- Rusiyada yaşayan azərbaycanlıların bu ölkənin cəmiyyətinə inteqrasiyasından məmnunsunuzmu?
- Bura həmişəlik yaşamağa gələn azərbaycanlıların Rusiya cəmiyyətinə inteqrasiyası vacibdir. Birincisi, onu deyim ki, dil bilmə üstünlüyü hər zaman azərbaycanlılar üçün inteqrasiya etməyə yaxşı imkan yaradıb. Çünki Azərbaycanda rus dilində bir sıra hallarda Rusiyanın regionlarından belə daha səlis və təmiz danışıblar. Mən, özüm buna bir nümunəyəm. Fikrimcə, dil bilmək üstünlüyü azərbaycanlılara Rusiya cəmiyyətinə daha tez inteqrasiya olunmağa, uyğunlaşmağa imkan verir.
- Sizinlə müsahibə edib, rəhbərliyiniz altında istehsal olunan, Rusiya hava hücumundan müdafiə sisteminin qalxanı hesab edilən "S-300 Favorit"və "S-400 Triumf" raket zenit kompleksləri haqqında soruşmamaq olmaz. Bu silaha malik olmaq nə anlam daşıyır?
- Mən, uzun müddət "S-300" və "S-400" zenit raket komplekslərini hazırlayan "Almaz-Antey" hərbi sənaye kompleksinin baş direktoru olmuşam. Məhz mənim rəhbərliyim altında S-300 sistemləri hazırlanıb. Yeri gəlmişkən, dövlətlərarası müqavilə çərçivəsində Azərbaycan da bu zenit raket kompleksinə sahibdir. Həmin komplekslər Azərbaycana uğurla çatdırıldı, hətta hərbi paradda da nümayiş olundu.
S-300 kompleksi real geosiyasi müdafiə silahıdır. Bu silah onu əldə edən ölkəyə hava məkanının suverenliyini qorumaq imkanı verir. Müasir münaqişələrdə çox az ölkə tanklarla müharibə edir. Son münaqişələrdə döyüşlərin əksəriyyəti əsasən hava məkanında gedir. Yuqoslaviya, İraq, Liviya, Suriyada müharibələr hava üzərindən gedirdi. Ona görə də, bu gün dünyada hava-kosmik müdafiənin rolu artmaqdadır. Hətta Rusiyada Hava-Kosmik Qüvvələri adlı qoşun növü də yaradılıb. Eyni növ qoşun növü ABŞ-da da mövcuddur. Hesab edirəm ki, S-300-lərə sahib olan Azərbaycanın səması etibarlı qapadılıb. Bu, çox mühüm məqamdır.
- Türkiyə Rusiyadan S-400 sistemlərini alıb. ABŞ buna görə Türkiyəyə təzyiqlər edir, sanksiyalarla hədələyərək onu bu sistemləri almamağa çağırır. Türkiyə tərəfi isə gələcəkdə Rusiya ilə birgə S 400-lərin istehsalında iştirak edə biləcəyini açıqlayıb. Nəzəri cəhətdən Rusiya ilə Türkiyənin S-400-lərin birgə istehsal etməsi mümkündürmü?
- Əlbəttə ki, bu mümkündür. Bu, silah ticarətində beynəlxalq təcrübədir. Alıcı ölkə hər zaman istehsalın bir hissəsinin öz ölkəsinin ərazisində olmasını istəyir. İlk növbədə həmin ölkə öz sənayesini yükləmək, ikincisi isə yeni texnologiyanı mənimsəmək və gələcəkdə həmin sistemləri özü sərbəst istehsal etmək istəyir. Buna ən sadə nümunə Çindir. 20 ildən çoxdur ki, Rusiyadan S-300-lər alırdılar. Deyirdilər ki, bundan sonra heç nə almayacağıq, özümüz istehsal etməyi öyrənəcəyik. Lakin nəsə alınmadı. İndi bizdən S-400 komplekslərini alırlar.
O ki, qaldı ABŞ-ın Türkiyə S-400-lərlə bağlı təzyiqlərinə, deyə bilərəm ki, bu gün S-400 zenit raket komplekslərinin bır sıra texniki göstəricilərinə görə dünyada analoqu mövcud deyil. Fikrimcə, səbəblərdən biri budur. Digər səbəb isə, ABŞ-ın silah bazarını monopoliyaya almağa cəhd etməsidir. Bu rəqabətdir.
- İqor Raufoviç, artıq 30 ilə yaxındır ki, Azərbaycanın 20 faiz torpaqları Ermənistan tərəfindən işğal olunub. Qarabağ münaqişəsinin adı dondurulmuş münaqişə olsa da, münaqişə bu gün də davam etməkdədir. Sizin bu münaqişə ilə bağlı fikrilərinizi bilmək maraqlı olardı.
- Mən, Asgardia dövlətinin başçısı kimi deyə bilərəm ki, bizim Konstitusiyamızda Yer kürəsində gedən münaqişələrdə iştirak etmək qadağandır. Ümumiyyətlə, münaqişələri şərh etmək belə qadağan olunur. Bu, Asgardianın prinsipial mövqeyidir. Ona görə ki, min illik bəşəriyyət-insanlıq, min illik müharibə deməkdir. Çətin ki, bu dəyişə. Bu səbəbdən biz, yer kürəsinin fövqündə olan dövlət yaratdıq. Nən, Asgardianın başçısı kimi Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsini şərh edə bilmərəm. Lakin Vətənim Azərbaycanda doğulan biri kimi başqa hansı mövqeni tuta bilərəm ki?! Əlbəttə, Qarabağ bizimdir, Azərbaycanındır.
Oxşar xəbərlər
- Prezident Abşeron Batareya Enerji Saxlanc Mərkəzinin açılışında iştirak etdi (FOTO)
25 mart 2026 13:50
- İran İsrailin mərkəzinə raket zərbələri endirdi
25 mart 2026 00:10
- Putin azərbaycanlı alimi təltif etdi
23 mart 2026 23:13
- İran Təl-Əvivi vurdu - 15 yaralı
22 mart 2026 21:40
- ŞOK ZƏRBƏ: İran İsrailin strateji şəhərini vurdu
21 mart 2026 22:24
- SON DƏQİQƏ: Prezident fərman İMZALADI
5 mart 2026 12:45
- Səkkiz il prezident oldu, bir gecədə -Ayətullah - Xamenei kim idi?
1 mart 2026 19:30
- Trampdan İrana hücumla bağlı ilk - Açıqlama
28 fevral 2026 15:14
- Prezidentimiz hər zaman Azərbaycan xalqının milli maraqlarını, mədəni dəyərlərini uca tutur - Kamilə Əliyeva
27 fevral 2026 11:28
- Türk və müsəlman söhbəti üzərinə...- Nadir Qocabəyli
26 fevral 2026 22:38
Xəbər lenti
- Sağlam mühit hüququ pozulanda vətəndaş nə etməlidir? - Ali Məhkəmədən açıqlama
25 mart 14:06
- Prezident Abşeron Batareya Enerji Saxlanc Mərkəzinin açılışında iştirak etdi (FOTO)
25 mart 13:50
- İran İsrailin mərkəzinə raket zərbələri endirdi
25 mart 00:10
- Şagird sayı yarım milyon azalacaq - Müəllimləri nə gözləyir?
24 mart 22:53
- Deputatdan əhaliyə çağırış – DİQQƏT: risk var!
24 mart 22:23
- Səbinə Əliyeva Vardanyanla görüşdü
24 mart 22:10
- Laricaninin yerinə o gətirildi
24 mart 16:34
- Putin azərbaycanlı alimi təltif etdi
23 mart 23:13
- Qırğızıstan DİN rəhbəri siqaretə görə - Cərimələndi
23 mart 21:30
- Prezidentin ailəsini şantaj edən şəxsin kimliyi açıqlandı - Video
23 mart 21:21
- Prezident Şamaxıda açılışlar etdi (YENİLƏNİB)
23 mart 21:11
- İran Təl-Əvivi vurdu - 15 yaralı
22 mart 21:40
- Regionlara köçürüləcək, Bakıda qalacaq universitetlər
22 mart 21:30
- Sabah 20 dərəcə isti olacaq
22 mart 21:22
- Kül olan lüks yaxtalar Anar Əlizadənin imiş
22 mart 00:36
- ŞOK ZƏRBƏ: İran İsrailin strateji şəhərini vurdu
21 mart 22:24
- Pezeşkian qonşu dövlətlərə müraciət etdi
21 mart 20:42
- Bakıda Xəzərin suları avarçəkmə və yelkənli qayıqlarla bəzəndi (FOTO)
21 mart 20:30
- Azərbaycana yaz fəsli daxil oldu
21 mart 10:47
- İlham Əliyev Novruz bayramı münasibətilə Azərbaycan xalqını təbrik etdi
21 mart 10:42
- İlham Əliyev Azərbaycan xalqını təbrik etdi
18 mart 18:23
- Məktəblərdə 11 gün dərs olmayacaq
16 mart 18:57
- İlham Əliyev Tokayevi təbrik etdi
16 mart 18:35
- İlham Əliyev Müctəba Xameneyini təbrik etdi
09 mart 21:42
- Bu gün 8 Mart - Beynəlxalq Qadınlar Günüdür
08 mart 17:25
- İran sərhədlərimizdən geri çəkildi
06 mart 00:31
- Ölkəmiz müvafiq cavab tədbirləri görmək hüququnu özündə saxlayır - xəbərdarlıq
05 mart 21:13
- İlham Əliyev və Rəcəb Tayyib Ərdoğan telefonla danışdı
05 mart 20:43
- Qubanın qara ləkəsi: Ağlagəlməz fırıldaqlarıyla məşhurlaşan Rusiya vətəndaşı Alibek Kurbanovun gerçək üzü — İNANILMAZ SAXTAKARLIQ DETALLARI
05 mart 20:03
- Fransa səfiri: İranın dron hücumları Azərbaycanın təhlükəsizliyinə qarşı qəbuledilməz addımdır
05 mart 18:29
Video & Fotoqalereya
Video
Fotoqalereya
