Son xəbərlər:

Sabah Köhnə Yeni ildir : Bu bayram necə yaranıb və Qriqorian təqvimi

Maraqlı13 yanvar 2024 22:23

Yeni ilin özündən əlavə bir çox ölkələrdə, o cümlədən bəzi postsovet məkanı ölkələrində Köhnə Yeni ili qeyd etmək də adətdir. Bu ənənə haradan yaranıb və dünyanın hansı ölkələrində qeyd olunur?

Qaynarinfo "Sputnik"ə istinadən xəbər verir ki, Köhnə Yeni il yanvarın 13-dən 14-nə keçən gecə qeyd olunur. Bu ənənə xronologiyanın dəyişməsi, xüsusən də iki təqvimin fərqliliyi nəticəsində ortaya çıxıb: Julian "köhnə üslubu" və Qriqorian "yeni". İki say sistemi arasındakı fərq 13 gündür. Müvafiq olaraq, Köhnə Yeni ilin tarixi Julian təqviminə görə Yeni ilə uyğun gəlir.

Hələ 18-ci əsrdə demək olar ki, bütün Avropa ölkələri təqvimdən bir neçə əlavə günü çıxararaq Qriqorian təqviminə keçib. Fakt budur ki, Qriqorian təqvimi daha dəqiqdir, o, 16-cı əsrdə kainatın quruluşu haqqında ən son bilikləri nəzərə alaraq yaradılıb.

XX əsrdə Rusiya təqvimi Avropadan 13 gün geri qalırdı. Bu boşluğu aradan qaldırmaq üçün 1918-ci ildə Xalq Komissarları Sovetinin qərarı ilə Qriqorian təqviminə - yeni üsluba keçid həyata keçirilib. Bu arada, köhnə üslub hələ də kilsə tərəfindən istifadə olunur və tamamilə unudulmayıb. Beləliklə, yanvarın 13-dən 14-dək Köhnə Yeni ili qeyd etmək ənənəsi ortaya çıxıb.

Köhnə Yeni ili hansı ölkələr qeyd edir?

Bu ənənə keçmiş sovet respublikalarının bəzilərində qorunub saxlanılıb. Əlbəttə ki, Köhnə Yeni il Yeni illə eyni miqyasda qeyd olunmur, lakin bəziləri hələ də bunu unutmayıblar. Və 13 yanvarda insanlar yeməklərlə zəngin süfrə açmasalar da, bu gün restoranlar və əyləncə məkanları xüsusi bayram proqramı təşkil edirlər.

Ənənə Yuqoslaviyanın bir hissəsi olan ölkələrdə, xüsusən Serbiya, Şimali Makedoniya, Bosniya və Herseqovina, habelə kilsənin Julian təqvimindən istifadə etdiyi Monteneqroda da qorunub saxlanılıb.

Serb Pravoslav Kilsəsi Köhnə Yeni ili qeyd etmək ənənəsini fəal şəkildə dəstəkləyir. Bayramlar adətən Belqradda Müqəddəs Sava kilsəsində keçirilir.

Köhnə Yeni il Şimali Makedoniyada da geniş miqyasda qeyd olunur. Vevçani kəndi xüsusilə Köhnə Yeni il adət-ənənələri ilə məşhurdur. Hər il yanvarın 13-də burada böyük kostyum məclisi keçirilir. Yerli sakinlər pravoslavlıqda hörmətlə qarşılanan Müqəddəs Bazilin şərəfinə karnaval təşkil edirlər.

Uelsdə Köhnə Yeni ilin analoqu da var - Hen Galan festivalı. Qvon vadisində keçirilir və Julian təqviminə görə Yeni ilin başlanğıcını simvollaşdırır. Bu gün uşaqlar evə gedib hədiyyələr alırlar.

İsveçrədə köhnə Yeni ili "Köhnə Müqəddəs Silvestr günü" adlandırırlar. Bu bayramı İsveçrə kantonlarının əsasən almandilli əhalisi qeyd edir.

Nəhayət, Köhnə Yeni il Şimali Afrikada, xüsusən də Berberlər tərəfindən qeyd olunur. Bununla belə, avropalılardan fərqli olaraq, onlar üçün bu, əsl Yeni ildir, çünki Berber təqvimi əslində Juliandan çox irəlidə deyil. Onlar bayramı 12 yanvarda qeyd edirlər.