Körpə ikən 300, böyüyəndə 206: Sümüklərimizin sayı böyüdükcə niyə və necə azalır?
Yeni doğulmuş körpələrdəki sümüklərin sayı böyüklərlə müqayisədə daha çoxdur. Bəs bu fərqin səbəbi nədir? Başqa sözlə, o qədər sümük insanlar böyüdükcə hara gedir?
Qaynarinfo xəbər verir ki, yeni doğulmuş körpənin böyüklərə nisbətən daha həssas və qayğıya ehtiyacı olduğu tez-tez vurğulansa da, insan körpələrinin heyrətamiz bir üstünlüyü var: Daha çox sümüyə malik olmaları. Böyük bir insanın skeleti 206 sümükdən ibarət olarkən, bu say körpələrdə 275 ilə 300 arasında dəyişə bilər. Bəs niyə?
Bu fərq, doğuşun mümkün olması üçün bədənin təkamül yolu ilə inkişaf etdirdiyi bir uyğunlaşma ilə bağlıdır. Körpələrin sümükləri hələ tam sərtləşməmiş qığırdaq quruluşundadır. Bu elastiklik, doğuş zamanı dar doğum kanalından keçərkən böyük əhəmiyyət daşıyır. Xüsusilə kəllə sümüyü bu elastikliyin ən aydın göründüyü bölgədir. Yeni doğulmuş körpənin başındakı "bığlıdaq" adlanan yumşaq sahə, kəllə sümüyünü təşkil edən sümüklər arasındakı boşluqları ifadə edir. Bu quruluşlar doğuş zamanı kəllə sümüyünün forma almasına imkan verir, sonra isə zamanla kapanır.
Zamanla birləşən sümüklər
Doğuşdan sonra körpə böyüdükcə bu sümüklər sərtləşir və bəziləri bir-biri ilə birləşir. Bu proses uşaqlıq və yeniyetməlik dövrü boyu davam edir. Nəticədə, skelet yetişdikdə sümüklərin sayı azalır və böyük insan skeleti meydana çıxır.
Bu çevrilmə elmi olaraq "sümükləşmə" (ossifikasiya) adlanan proseslə baş verir. Sümükləşmə, qığırdaq və ya birləşdirici toxumaların sümük toxumuna çevrilməsi deməkdir. Onun iki əsas növü var: birləşdirici toxumadan birbaşa sümük əmələ gətirən membranöz sümükləşmə və qığırdaq üzərində yeni sümük toxumasının qurulmasını əhatə edən xondral sümükləşmə. Hər iki proses də bədənin müxtəlif bölgələrində fərqli sümüklərin yaranmasını təmin edir.
Bu prosesdə iştirak edən osteoblastlar sümük toxumasının əsasını təşkil edən strukturları istehsal edir. Bu strukturların əsas komponentləri arasında kollagen kimi zülallar və kalsium kimi minerallar var. Buna görə də xüsusilə böyümə dövründə kalsiumca zəngin qidalanma, sağlam sümük inkişafı baxımından həlledici əhəmiyyət daşıyır.
Sürətli sağalma, elastik quruluş
Körpəlik dövründə sümüklərin elastik quruluşda olması təkcə doğuşu asanlaşdırmır; eyni zamanda sınma kimi hallarda sağalma prosesini də sürətləndirir. Körpə sümükləri böyüklərə nisbətən daha tez birləşə bilir və ümumiyyətlə qalıcı forma pozuntuları olmadan sağalır.
Oxşar xəbərlər
- Qubanın qara ləkəsi: Ağlagəlməz fırıldaqlarıyla məşhurlaşan Rusiya vətəndaşı Alibek Kurbanovun gerçək üzü — İNANILMAZ SAXTAKARLIQ DETALLARI
5 mart 2026 20:03
- İlham Əliyevin sədrliyi ilə Təhlükəsizlik Şurasının iclası keçirildi
5 mart 2026 18:06
- İlham Əliyev: Azərbaycan boru kəmərləri vasitəsilə qaz tədarük etdiyi ölkələrin sayına əsasən dünyada birinci yerdədir
4 mart 2026 11:23
- Səkkiz il prezident oldu, bir gecədə -Ayətullah - Xamenei kim idi?
1 mart 2026 19:30
- İranda qızlar məktəbinə qanlı zərbə: Minabda 40 şagird öldü, 48-i yaralandı
28 fevral 2026 16:17
- Ağartını da xaricdən alırıq – SƏBƏB?
26 fevral 2026 23:40
- Türk və müsəlman söhbəti üzərinə...- Nadir Qocabəyli
26 fevral 2026 22:38
- Prezident Lənkəran Dövlət Peşə Təhsil Mərkəzinin açılışında iştirak etdi (FOTO)
25 fevral 2026 12:09
- Bu kəndlərə bir neçə gündür canavarlar hücum edir
22 fevral 2026 23:08
- Bakının mərkəzində minlərlə ev söküləcək: Böyük parklar salınacaq (VİDEO)
22 fevral 2026 11:11
Xəbər lenti
- Məktəblərdə 11 gün dərs olmayacaq
16 mart 18:57
- İlham Əliyev Tokayevi təbrik etdi
16 mart 18:35
- İlham Əliyev Müctəba Xameneyini təbrik etdi
09 mart 21:42
- Bu gün 8 Mart - Beynəlxalq Qadınlar Günüdür
08 mart 17:25
- İran sərhədlərimizdən geri çəkildi
06 mart 00:31
- Ölkəmiz müvafiq cavab tədbirləri görmək hüququnu özündə saxlayır - xəbərdarlıq
05 mart 21:13
- İlham Əliyev və Rəcəb Tayyib Ərdoğan telefonla danışdı
05 mart 20:43
- Qubanın qara ləkəsi: Ağlagəlməz fırıldaqlarıyla məşhurlaşan Rusiya vətəndaşı Alibek Kurbanovun gerçək üzü — İNANILMAZ SAXTAKARLIQ DETALLARI
05 mart 20:03
- Fransa səfiri: İranın dron hücumları Azərbaycanın təhlükəsizliyinə qarşı qəbuledilməz addımdır
05 mart 18:29
- Bu gün İran tərəfindən Azərbaycana qarşı terror aktı törədildi - Prezident
05 mart 18:22
- Əks halda etirazlara başlayacağıq - Təbrizli gənclər
05 mart 18:16
- İlham Əliyevin sədrliyi ilə Təhlükəsizlik Şurasının iclası keçirildi
05 mart 18:06
- Ağdama daha 90 ailə köçürüldü
05 mart 14:55
- İran səfiri Azərbaycan XİN-ə çağırıldı
05 mart 13:53
- SON DƏQİQƏ: Prezident fərman İMZALADI
05 mart 12:45
- İran Naxçıvan aeroportuna dron hücumu etdi
05 mart 12:35
- Gənc istedadlara xüsusi təqaüdlər verildi (SƏRƏNCAM)
04 mart 19:57
- Xamenei ilə vida mərasimi bu gün başlayacaq
04 mart 11:30
- İlham Əliyev: Azərbaycan boru kəmərləri vasitəsilə qaz tədarük etdiyi ölkələrin sayına əsasən dünyada birinci yerdədir
04 mart 11:23
- Deputatdan Ombudsmanın məruzəsinə reaksiya
03 mart 20:05
- Prezident yeni hakimlər təyin etdi (SİYAHI)
03 mart 19:53
- İrandan Azərbaycana 725 nəfər təxliyə edilib - 165-i öz vətəndaşımızdır
03 mart 19:48
- İlham Əliyev Bakıda nazirlərin 12-ci iclasında iştirak edir (FOTO)
03 mart 14:25
- Bu gün Novruzun ikinci - Od çərşənbəsidir
03 mart 14:20
- TikTokda təhqiramiz paylaşımlar edən şəxs həbs olundu - VİDEO
03 mart 13:07
- Heç kim inana bilmir, 48 lider bir zərbə ilə məhv edilib
01 mart 21:47
- Səkkiz il prezident oldu, bir gecədə -Ayətullah - Xamenei kim idi?
01 mart 19:30
- KİV: Mahmud Əhmədinejad öldürülüb
01 mart 18:49
- İlham Əliyev Pezeşkiana başsağlığı verdi
01 mart 18:39
- Qubanın qara ləkəsi: Ağlagəlməz fırıldaqları ilə məşhurlaşan Rusiya vətəndaşı Əlibəy Qurbanovun gerçək üzü — SAXTAKARLIĞIN İNANILMAZ DETALLARI
01 mart 14:11
Video & Fotoqalereya
Video
Fotoqalereya
